X
تبلیغات
نقد کتاب فارس

نقد کتاب فارس

اين وبلاگ براي اطلاع‌رساني درباره جلسات نقد كتاب فارس و گزارش جلسات ايجاد شده است

منتقدان از قبرستان بی‌سقف سخن گفتند

بیستمین نقد کتاب فارس به مجموعه داستان «قبرستان سقف ندارد» اثر سامان آزادی اختصاص یافت. در این نشست که با حضور علاقه‌مندان ادبیات و منتقدان برگزار شد، محمد کشاورز، نویسنده، محسن آزرم منتقد و صاحبنظر ادبیات و سینما و طاره جوشکی دانش‌آموخته زبان و ادبیات فارسی از زوایای متفاوت به نقد و بررسی این کتاب پرداختند.

در ابتدای این نشست، محمد کشاورز درباره ویژگی‌های یک داستان خوب گفت: داستان متفاوت داستانی است که در آن کلمات آشنایی‌زدایی شده باشند و داستان‌نویس توانسته باشد با موضوعاتی که بارها درباره آنها سخن گفته شده یک داستان جدید و قابل خواندن برای خواننده بگوید. صاحب کتاب «بلبل حلبی»  در ادامه با اشاره به داستان «صدبرگ» ادامه داد: آزادی در این داستان توانسته به چنین موفقیتی دست پیدا کند. او با استفاده از فضای جدید و جزئی‌نگری بسیار یک داستان نو به خوانندگانش ارائه کرده است. کشاورز در ادامه با اشاره به داستان نویسی معاصر افزود: در سال‌های اخیر داستان‌نویسان ما به دنبال موج حرکت کرده‌اند مثلاً ما در داستان‌هایمان بسیار زیاد با فضای آپارتمانی مواجه بوده‌ایم ولی این داستان خواننده را در فضایی کاملاً متفاوت قرار داده و آنها را از فضاهای آپارتمانی نجات داده است. نکته دیگر درباره داستان معاصر دنبال کردن مینی‌مالیسم بوده است؛ اگرچه من نافی مینی‌مالیسم نیستم اما اسیر این سبک شدن را هم یک نقطه ضعف می‌دانم. وی با بیان این مطلب که مجموعه داستان « قبرستان سقف ندارد» درگیر فضای مینی‌مال نشده است، توضیح داد: آزادی به شخصیت‌ها مجال بروز داده است چیزی که در داستان‌های فرو افتاده در مینی‌مالیسم کمتر دیده‌ایم و به واقع داستان‌های سامان آزادی بیشتر شخصیت‌محور هستند تا ماجرا محور و او به شخصیت‌هایش اجازه داده تا قوام بیشتری پیدا کنند. محمد کشاورز در پایان دو داستان «صد برگ» و «هشتاد سنگ صاف سقید» را از بهترین داستان‌های معاصر ایران دانست و تصریح کرد: آزادی یکی از آتیه‌دارترین داستان نویسان معاصر است و دو داستان مذکور نیز جزو گنجینه‌های ادبیات فارسی به‌شمار می‌روند و به غنای داستان‌های فارسی افزوده‌اند.

محسن آزرم، به عنوان منتقد دوم این نشست با طرح این پرسش که فرق داستان‌های نسل قدیم داستان نویسان ایرانی با داستان‌نویسان نسل جدید چیست، گفت: داستان‌نویسان معاصر ما از امکانات بیشتری در داستان‌هایشان استفاده کرده‌اند. نکته دیگر این است که نویسندگان دهه پنجاه و شصت تلاششان بر پیچیده نویسی بوده است و از همین روزنه سعی کردند تا برای داستانگویی زبان ویژه‌ای خلق کنند که امضای خود نویسنده باشد که نویسندگان معاصر نیز از همین منظر برای زبان ارزش بیشتری قائل شدند. آزرم تلاش برای روایت یک داستان بی‌نقص را از ویژگی‌های نویسندگان معاصر دانست و ادامه داد: نویسندگان تلاش می‌کنند تا یک داستان با زبانی ویژه بنویسند و این کار جز با صرف وقت و بازنویسی میسر نیست. مجموعه داستان «قبرستان سقف ندارد» هم از چنین ویژگی‌هایی برخوردار است یعنی برای نوشته شدن داستان‌ها وقت صرف شده و این نکته ارزشمندی است مخصوصاً این که پل ارتباطی خوانندگان و ادبیات داستانی روز به روز گسسته‌تر از قبل می‌شود و خوانندگان چنین داستان‌هایی تریبون‌های کمتری برای روبه‌رو شدن با ادبیات ویژه دارند. آزرم ویژگی مثبت دیگر داستان‌های آزادی را اهمیت فرایند نوشتن دانست و توضیح داد: نکته جالب داستان‌های نویسنده جوانی چون سامان آزادی اهمیت دادن به فرایند نوشتن و به زبان دیگر داستان در داستان است که در نسل جدید کمتر دیده می‌شود. آزرم با اشاره به داستان آخر مجموعه گفت: با توجه به این که این داستان برایند همه داستان‌های این مجموعه است، این سوال در ذهن من به عنوان خواننده شکل می‌گیرد که آیا این داستان به تنهایی قائم به ذات است و می‌شود آن را جدای بقیه مجموعه خواند؟ من در این مساله تردید دارم و فکر می‌کنم این داستان در مجموع قائم به ذات نیست. وی در انتها در پاسخ به سوال یکی از حضار که آیا این داستان‌ها قابلیت سینمایی شدن دارند یا خیر توضیح داد: همه داستان‌ها قابلیت سینمایی شدن دارند اما نکته در این است که آیا فیلم خوبی از آن‌ها ساخته می‌شود یا نه و درباره مجموعه داستان «قبرستان سقف ندارد» باید گفت که دوتا از داستان‌های آن قابلیت این را دارند که فیلم شوند و اتفاقا فیلم‌های خوبی هم از روی آن ساخته شود ولی مساله این است که نویسندگان و فیلم‌سازان معاصر ما همانند دهه‌های پیشین با هم دوست نیستند و از هم گسسته شده‌اند. یکی به آن خاطر که فیلم‌سازان دیگر ادبیات ما را نمی‌شناسند و دوم آن که نویسندگان هم حاضر نیستند از موضع خود پایین آمده و به فیلم‌ساز اجازه دخل و تصرف در داستان را نمی‌دهند و نکته آخر مساله حق‌ تالیف است که هر دو طرف با بدبینی به آن نگاه می‌کنند و امیدوارم بالاخره هر دو جبهه با هم دوست شوند تا هم ادبیات ما رونق بگیرد و هم سینمای ما غنی‌تر شود.

طاهره جوشکی منتقد سوم این نشست در ابتدای صحبت‌های خود به موتیف‌های مجموعه داستان «قبرستان سقف ندارد» اشاره کرد و توضیح داد: همانند بسیاری از داستان‌ها موتیف اصلی رابطه و خانواده است. علی رغم این که اغلب داستان‌های اخیر فارسی فاقد موتیف خانواده بوده‌اند اما ما در این داستان‌ها با خانواده مواجه می‌شویم. جوشکی ادامه داد: اما خانواده‌های کتاب سامان آزادی کامل نیستند، در این داستان‌ها مادر نقشی برعهده ندارد و نقش پدر بر محور قدرت می‌چرخد. پدر در این داستان‌ها رابطه خوبی با دختر ندارد و این رابطه تخرب‌گرانه است و برعکس رابطه‌اش با پسر خوب است و این مساله می‌تواند از نگاه نقد تحلیلی مورد توجه قرار گیرد. جوشکی موتیف دیگر داستان‌های آزادی را مرگ دانست و افزود: مرگ یک جنبه ویرانگری و تخریب دارد اما مرگی که آزادی در داستان‌هایش آورده صرفاً تخریب‌گرانه نیست و یک جنبه زایایی هم کنارش هست. هر مرگی رخ می‌دهد در کنارش کسی در حال نوشتن است و این نوشتن‌ها یک نوع زایش محسوب می‌شود. موتیف دیگر این مجموعه داشتن مخاطب و یا نیاز به داشتن مخاطب است. در تمام داستان‌ها یک راوی در حال روایت ماجرا یا نوشتن آن است و این بدان معناست که راوی به دنبال انگیزه روایت بوده است. این موتیف به نوعی باعث شده تا ما با نوعی کمبود در تنوع داستان‌ها مواجه شویم. جوشکی در انتها به فرم داستان‌ها اشاره داشت و تصریح کرد: بر خلاف منتقدانی که داستان «صدبرگ» را یکی از نقاط قوت این مجموعه دانسته‌اند من معتقدم که در این داستان فرم ناشیانه به کار رفته است و دست و پای خواننده را می‌بندد اما برعکس داستان «هشتاد سنگ صاف سفید» که بقیه آن را نقطه ضعف مجموعه خوانده‌اند یکی از بهترین داستان‌ها به لحاظ فرم است.

در انتهای نشست فرشید سادات‌شریفی با دعوت از مخاطبان به شرکت در برنامه‌های نقد گفت: از تمام مخاطبینی که در 24 برنامه نقد گذشته ما را همیاری کرده اند دعوت می‌شود نقدهای خود را راجع به برنامه های گذشته تا به حال برای مجریان این برنامه ارسال کنند تا در یک مجموعه جداگانه به شکل کتاب چاپ شود. علاقه مندان برای اطلاعات بیشتر می‌توانند به سایت برنامه به آدرس: www.ketabefars.blogfa.com مراجعه کنند.

گفتنی است بیستمین نقد کتاب فارس به همت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس، بنیاد فارس‌شناسی، مرکز اسناد و کتابخانه ملی فارس و قطب علمی پژوهش‌های ادبی دانشگاه شیراز برگزار شد.

 

+ نوشته شده در  پنجشنبه 29 تیر1391ساعت   توسط كتاب فارس  | 

قبرستان سقف ندارد زیر نگاه منتقدان

مجموعه داستان «قبرستان سقف ندارد» اثر سامان آزادی موضوع بیستمین جلسه نقد کتاب فارس خواهد بود. منتقدان این نشست محسن آزرم از منتقدان و مترجمان برجسته کشور، محمد کشاورز، نویسنده و طاهره جوشکی دانش آموخته زبان و ادبیات فارسی در مقطع کارشناسی ارشد هستند. این نشست که به همت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس، بنیاد فارس شناسی، مرکز اسناد و کتابخانه ملی فارس و قطب علمی پژوهش های فرهنگی و ادبی فارس برگزار می شود، روز شنبه ۲۵ تیرماه ۱۳۹۱ ساعت ۱۷:۳۰ در تالار حافظ شیراز پذیرای علاقه مندان حوزه داستان خواهد بود.

+ نوشته شده در  سه شنبه 20 تیر1391ساعت   توسط كتاب فارس  | 

چهارمین فصل کتاب فارس به منصور اوجی رسید

در ادامه سلسله نشست‌های نقد کتاب فارس، چهارمین فصل کتاب فارس با نقد و بررسی مجموعه شعر«کتاب کلمات» منصور اوجی برگزار می‌شود. در این نشست که با شعرخوانی اوجی انجام می‌پذیرد، دکتر منیژه عبداللهی، فرزانه معینی و سمیرا بختیاری‌نسب به عنوان منتقدان این نشست به بررسی «کتاب کلمات» منصور اوجی می‌پردازند. چهارمین فصل کتاب فارس ساعت 17.30 پنج‌شنبه 25 خردادماه جاری، در تالار حافظ برگزار می‌شود. گفتنی است نشست‌های نقد کتاب فارس به بررسی آثار نوقلمان استان فارس و نشست‌های فصل کتاب فارس به بررسی آثار پیشکسوتان هنر و فرهنگ فارس اختصاص دارد. چهارمین فصل کتاب فارس به همت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس، بنیاد فارس‌شناسی و مرکز اسناد و کتابخانه ملی فارس برگزار می‌شود.

+ نوشته شده در  شنبه 20 خرداد1391ساعت   توسط كتاب فارس  | 

یادگاری‌های سیمین دانشور در نوزدهمین جلسه نقد کتاب فارس

نوزدهمین جلسه نقد کتاب فارس میزبان منتقدانی خواهد بود تا با یادی از بانوی داستان‌نویسی ایران، سیمین دانشور، کتاب‌های او را دوباره به نقد بنشینند. دکتر منیژه عبدللهی، با «نقش مکان در دو رمان سووشون و جزیره سرگردانی» میهمان این برنامه خواهد بود، همچنین سیروس رومی، روزنامه‌نگار و محقق، داستان‌های سیمین دانشور را با موضوع «سوترا» و داستان‌نویس جنوبی، بررسی خواهد کرد. فاطمه حیدری با موضوع «دیگرگون‌بینی قهرمان در سووشون» و دکتر فرشید سادات شریفی با نگاهی به «تحلیل‌گران آثار دانشور و سوءتفاهم پست‌مدرنیستم» از دیگر منتقدان این جلسه خواهند بود. گفتنی است نوزدهمین نقد کتاب فارس روز پنج‌شنبه، 28 اردیبهشت ماه جاری در تالار حافظ برگزار خواهد شد و شرکت در آن برای عموم علاقه‌مندان آزاد است. این نشست به همت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس، بنیاد فارس‌شناسی و مرکز اسناد و کتابخانه ملی فارس برگزار خواهد شد.

+ نوشته شده در  یکشنبه 24 اردیبهشت1391ساعت   توسط كتاب فارس  |